Ерөнхий сайд Н.Учрал иргэдээ сонсож, тэдэнтэй ойр ажиллаж байна

Төрийн бодлого иргэдийн амьдралд хүрч байж үр дүнгээ өгдөг. Харин иргэдийнхээ үгийг сонсдоггүй, бодит нөхцөл байдлаас хөндийрсөн төр хэчнээн сайн хөтөлбөр боловсруулаад ч олон нийтийн итгэлийг хүлээхэд амаргүй. Тиймээс төрийн удирдлагын хамгийн чухал чанаруудын нэг нь иргэдтэйгээ ойр байж, тэдний санал хүсэлт, шүүмжлэлийг сонсох чадвар юм. Энэ утгаараа Ерөнхий сайд Н.Учралын сүүлийн үед баримталж буй иргэдтэй шууд харилцаж, тулгамдсан асуудлыг нь сонсох арга барил анхаарал татаж байна.

Ерөнхий сайд Н.Учрал иргэдтэй уулзах ажлыг зөвхөн албан ёсны арга хэмжээ, урьдчилан бэлтгэсэн уулзалтаар хязгаарлахгүй байхыг зорьж буй нь түүний сүүлийн үеийн үйл ажиллагаанаас харагдана. Тухайлбал, аравдугаар сарын 24-нд Сүхбаатар дүүргийн иргэдтэй “Ерөнхий сайдаас шууд асуу” уулзалт зохион байгуулж, тэдний санал хүсэлт, тулгамдсан асуудлыг сонссон. Уулзалтад оролцсон иргэд орон сууцны дахин төлөвлөлт, сургууль, цэцэрлэгийн хүртээмж, эрүүл мэндийн үйлчилгээ, дулаан, цахилгаан хангамж зэрэг өдөр тутмын амьдралд нь тулгарч буй асуудлыг хөнджээ.

Энэ уулзалтын үеэр нэгэн иргэн Сүхбаатар дүүргийн V сургуулийн хашаа руу түрж барьсан, арав гаруй жил шийдвэрлэгдээгүй барилгын асуудлыг Ерөнхий сайдад тавьсан байна. Уг асуудлыг судалж, холбогдох арга хэмжээ авах чиглэлээр ажиллахаа илэрхийлсэн нь иргэдийн олон жил ярьж ирсэн асуудал төрийн удирдлагын түвшинд хүрч болдгийг харуулсан жишээ юм. Мэдээж асуудлыг сонсох нэг хэрэг, бүрэн шийдвэрлэх өөр хэрэг. Гэхдээ иргэн хүн өөрт тулгамдсан асуудлаа Засгийн газрын тэргүүнд шууд хэлэх боломж бүрдэж байгаа нь өөрөө ач холбогдолтой.
Н.Учрал иргэдтэй уулзах ажлаа зөвхөн Улаанбаатар хотоор хязгаарлахгүй байгаа. Арваннэгдүгээр сарын 9-нд Дорноговь аймгийн Сайншанд суманд “Ерөнхий сайдаас шууд асуу” уулзалтыг зохион байгуулсан нь орон нутгийн иргэдийн санал бодлыг сонсох ажлын үргэлжлэл болов. Монгол Улсын хүн амын тал орчим хувь нь нийслэлд төвлөрсөн ч орон нутгийн иргэдийн өмнө тулгамдаж буй асуудал өөрийн гэсэн онцлогтой. Тиймээс Засгийн газрын тэргүүн аймаг, сумдын иргэдтэй шууд уулзаж, тэдний амьдралд юу тулгамдаж байгааг сонсох нь бодлого боловсруулахад чухал ач холбогдолтой.

Иргэдээ сонсох гэдэг зөвхөн уулзалтын танхимд микрофон дамжуулж, асуултад хариулахаар хязгаарлагдах учиргүй. Тэдний саналыг төрийн бодлого, шийдвэрт тусгах нь үүнээс дутахгүй чухал. Үүний нэг жишээ нь Оюутолгойн ногдол ашгийн зарцуулалтын асуудлаар зохион байгуулсан цахим санал асуулга юм. Аравдугаар сарын 23-ны байдлаар уг санал асуулгад 105 мянга орчим иргэн оролцож, тэдний 57 хувь нь ногдол ашгийг хуримтлалын сангаар дамжуулан эрүүл мэнд, боловсрол, орон сууцны хэрэгцээнд зарцуулах хувилбарыг дэмжсэн байна.
Оюутолгой бол Монгол Улсын эдийн засаг, иргэдийн ирээдүйн орлоготой шууд холбоотой стратегийн томоохон төсөл. Ийм асуудлаар олон нийтийн саналыг сонсож байгаа нь шийдвэр гаргах үйл явцад иргэдийн оролцоог нэмэгдүүлэх нэг хэлбэр юм. Иргэд өөрсдийн эзэмшлийн баялгаас хүртэх өгөөжийг хэрхэн зарцуулах талаар байр сууриа илэрхийлэх эрхтэй. Харин төр тэрхүү саналыг эдийн засгийн бодит боломж, хууль эрх зүйн зохицуулалттай уялдуулан шийдвэрлэх үүрэгтэй.

Ерөнхий сайдын иргэдтэй ойр ажиллах хандлага хилийн чанадад амьдарч буй монголчуудтай харилцах үйл ажиллагаанд ч илэрч байна. Тэрбээр есдүгээр сарын 30-нд Япон улсад ажиллаж, амьдарч буй монгол иргэдтэй уулзаж, хөдөлмөр эрхлэлт, нийгмийн хамгаалал, боловсрол болон бусад асуудлаар санал солилцсон. Гадаадад амьдарч буй монголчууд ч Монгол Улсын иргэд. Тэдний эрх ашиг, тулгамдсан асуудал төрийн анхаарлын гадна үлдэх учиргүй. Энэ утгаараа Ерөнхий сайд гадаад айлчлалынхаа үеэр иргэдтэйгээ уулзаж байгаа нь ач холбогдолтой.
Н.Учралын улс төрийн үйл ажиллагааны нэг онцлог нь цахим шилжилт, төрийн үйлчилгээний шинэчлэл, бүтээмжийн асуудалд анхаарал хандуулж ирсэн явдал. Түүний өмнө нь хариуцаж байсан салбарын бодлого, үйл ажиллагаанаас ч энэ чиглэлийн туршлага харагддаг. Гэхдээ технологийн дэвшил гэдэг зөвхөн шинэ систем нэвтрүүлэх тухай ойлголт биш. Иргэд төрийн үйлчилгээг хурдан шуурхай авах, санал хүсэлтээ хүндрэлгүй хүргүүлэх, гаргасан өргөдөл гомдлынхоо шийдвэрлэлтийг хянах боломжтой болох нь цахим засаглалын бодит үр дүн юм.

Өнөөдөр Монголын нийгэмд иргэдийн төрд итгэх итгэлийг бэхжүүлэх шаардлага бий. Үнийн өсөлт, шатахууны хангамж, орон сууц, ажлын байр, цалин орлогын хүрэлцээ зэрэг асуудал айл өрх бүрийн амьдралд нөлөөлж байна. Иргэд эдгээр асуудлаар төрөөс бодит шийдвэр, тодорхой хариулт хүлээж байгаа. Тиймээс Ерөнхий сайдын иргэдтэй хийж буй уулзалтуудын үр дүн нь зөвхөн оролцогчдын тоо, тавьсан асуултаар хэмжигдэхгүй. Харин уулзалтаар хөндсөн асуудлуудын хэд нь шийдвэрлэгдэж, иргэдийн амьдралд ямар эерэг өөрчлөлт гарснаар үнэлэгдэх ёстой.
Төрийн өндөр албан тушаалтан иргэдтэй уулзахад зөвхөн талархал, дэмжлэг сонсохгүй нь ойлгомжтой. Шүүмжлэл, бухимдал, заримдаа хатуу шаардлагатай нүүр тулна. Гэхдээ энэ бол ардчилсан нийгэмд хэвийн л үзэгдэл. Харин ч иргэдийн шүүмжлэлийг сонсож, бодлогын алдаа дутагдлаа засах боломж гэж хардаг удирдагч төрийн ажлыг илүү бодитой зохион байгуулж чадна.

Нөгөө талаар иргэдтэй ойр ажиллах зарчим зөвхөн Ерөнхий сайдын түвшинд хэрэгжих нь учир дутагдалтай. Засгийн газрын гишүүд, агентлагийн дарга нар, аймаг, нийслэл, сум, дүүргийн удирдлагууд ч иргэдийн санал хүсэлтийг сонсож, шийдвэрлэдэг байх шаардлагатай. Иргэн хүн асуудлаа шийдвэрлүүлэхийн тулд заавал Ерөнхий сайдад хандах шаардлагагүй, төрийн байгууллага бүр үүргээ хариуцлагатай биелүүлдэг тогтолцоо бүрдэх нь эцсийн зорилго байх учиртай.
Ерөнхий сайд Н.Учралын сүүлийн үеийн уулзалтууд нэг зүйлийг маш тод харуулж байна. Тэрбээр иргэдтэй харилцах шууд сувгийг нэмэгдүүлж, тэдний санал бодлыг төрийн бодлогод ойртуулахыг зорьж байна. Энэ нь зөв чиглэл. Харин цаашид уулзалтаар хөндөгдсөн асуудал бүрийн шийдвэрлэлтийг ил тод мэдээлж, хэрэгжилтэд нь хяналт тавьж чадвал уг арга барил илүү бодит үр дүнд хүрнэ.

Иргэдээ сонсдог төр хүчтэй байдаг. Иргэдтэйгээ ойр ажилладаг удирдагч бодит амьдралаас тасардаггүй. Харин сонссон асуудлаа шийдвэрлэж чаддаг Засгийн газар л олон нийтийн итгэлийг хүлээдэг.
Ерөнхий сайд Н.Учралын эхлүүлсэн иргэдтэй шууд харилцах уулзалтууд энэ зарчмыг төрийн бүх шатанд хэвшүүлэх боломж болж байна. Хамгийн гол нь иргэдийн дуу хоолой зөвхөн уулзалтын танхимд үлдэх бус, төрийн шийдвэр болон хэрэгжиж, айл өрх бүрийн амьдралд мэдрэгдэх учиртай.
Төр иргэддээ ойр байх ёстой. Харин тэр ойр байдал нь үг хэллэгээр бус, хийсэн ажил, шийдвэрлэсэн асуудал, бодит үр дүнгээр батлагдах ёстой билээ.

М.Гал

"Монголын ҮНЭН" сонин